X
تبلیغات
شیعه بخوان - تاریخ تشیع در ایران

                                     بنام خدا

شاید برای خیلی از ما جای سوال باشد، که مذهب تشیع از کجا وارد ایران شد و چرا مردم ما ، به مذهب شیعه گرایش پیدا کردند .

 نکتۀ نخست آنکه سیر گرایش  مذهب شیعه درایران، این است، که تشیعِایران در چهار مرحله متأثر ازتشیع عراق بوده است.

نوبت اوّل مهاجرت طایفۀ اشعریها از عراق به قم است ،که به نوبۀ خود هستۀ اصلی تشیع در ایران بوده است.

نوبت دوم تأثیر مکتب دو شیخ بزرگ شیعه، شیخ مفید وطوسی در بغداد و نجف بر تشیع ری وجبال ایران است که در طی قرن پنجم تا ششم رخ داده است.

نوبت سوم تأثیر مکتب حلّه و حلب و به طور مشخص علامۀ حلّی بر تشیع ایران در دورۀ ایلخانان مغول است.

نوبت چهارم تأثیر تشیع شامات-با تأکید بر جبل عامل- و عراق بر ایران در دورۀ صفوی است.

نکتۀ دوم آنکه محدودیتهای حاکم بر زندگی شیعیان، سبب شده تا ازآغاز نسبت به تاریخ شیعه حساسیت ویژه ای به وجود آید. مقدمۀ «رجال نجاشی نشان می دهد که این محدودیت، کسانی را برانگیخته تا شیعه را به فقدان هویت قابل توجه تاریخی متهم کنند. نجاشی برای دفع این اتهام ، دست به نگارش فهرست مؤلفان و مؤلفات شیعه زد است. » بعدها ، «ابن ابی طیّ کتابی با نام تاریخ الامامیه نوشت» که متأسفانه ، تنها نقلهای آن در لسان المیزان باقی ماند ه است . شاید نخستین تلاش در تدوین تاریخی جامع برای شیعه ، کتاب پر ارج مجالس المؤمنین از« قاضی نورالله شوشتری» (م 1019) این چهرۀ بر جستۀ فرهنگ شیعی در قرن دهم و یازدهم باشد . این اثر از هر حیث ،  یک تاریخی برای شیعه به شمار می آید .

در زمینۀ تاریخ تشیع در ایران، تصور برخی چنان بوده که این مذهب از آغاز دورۀ صفوی در ایران رواج یافته است. عجیب آنکه برخی دیگر از ناآگاهان می گویند که تشیع از پیش ازدورۀ صفوی و اوصولا از ابتدای فتح ایران به ایران وارد شده و همیشه وضع به همین صورتی بوده که در دوران اخیر شاهد آن هستیم. «استادرسول جعفریان در کتاب تاریخ تشیع در ایران» به این پرسشها و این که اساسا مذهب تشیع از چه دورانی پا به ایران نهاده است . و چگونگی نفوذ آن از ابتدا و سیر رشد آن در شهرها و مناطق مختلف بر اساس آنچه تا کنون مؤلف به آن دسترسی داشته مطرح شده است .

به این معنا که پژوهش حاضر، زمینه های رشد تشیع رادر ایران برسی کرده و کوشیده است تا نشان دهد ،نوعی حرکت تدریجی در کار بوده و آمادگی پذیرش تشیع در زمان به قدرت رسیدن صفویان تا اندازه ای بوده که آنها بدون مواجه شدن با مشکلات جدی ، به مذهب شیعه در ایران رسمیت بخشیدند.

اصرار برخی اعراب از صدر اسلام بدین سو، در متهم کردن عجم ها را به بی دینی ، یکی از موانع عمدۀ پیوند اسلامی میان اقوام بوده است. در دوره های خاص که قدرت فرهنگ و سیاسی اعراب کاهش یافته، هماهنگی اقوام اسلامی زیادتر بوده است.

در سدۀ اخیر که بار دیگر اندیشه های نژادی اعراب زنده شده، آموزۀ جدایی عرب از عجم ؛ و برتری عرب بر عجم؛ در ذهنیت اعراب قوت یافته. و به خاطر همین خیال باطل آن ها می باشد که اخیراً مشاهده می کنیم کشورهای عربی از هر فرصتي براي تضعيف ايران اسلامي استفاده مي نمايند.

+ نوشته شده در  جمعه هشتم آبان 1388ساعت 6:56 بعد از ظهر  توسط ابوالفضل احمدی  | 

                                     بنام خدا

شاید برای خیلی از ما جای سوال باشد، که مذهب تشیع از کجا وارد ایران شد و چرا مردم ما ، به مذهب شیعه گرایش پیدا کردند .

 نکتۀ نخست آنکه سیر گرایش  مذهب شیعه درایران، این است، که تشیعِایران در چهار مرحله متأثر ازتشیع عراق بوده است.

نوبت اوّل مهاجرت طایفۀ اشعریها از عراق به قم است ،که به نوبۀ خود هستۀ اصلی تشیع در ایران بوده است.

نوبت دوم تأثیر مکتب دو شیخ بزرگ شیعه، شیخ مفید وطوسی در بغداد و نجف بر تشیع ری وجبال ایران است که در طی قرن پنجم تا ششم رخ داده است.

نوبت سوم تأثیر مکتب حلّه و حلب و به طور مشخص علامۀ حلّی بر تشیع ایران در دورۀ ایلخانان مغول است.

نوبت چهارم تأثیر تشیع شامات-با تأکید بر جبل عامل- و عراق بر ایران در دورۀ صفوی است.

نکتۀ دوم آنکه محدودیتهای حاکم بر زندگی شیعیان، سبب شده تا ازآغاز نسبت به تاریخ شیعه حساسیت ویژه ای به وجود آید. مقدمۀ «رجال نجاشی نشان می دهد که این محدودیت، کسانی را برانگیخته تا شیعه را به فقدان هویت قابل توجه تاریخی متهم کنند. نجاشی برای دفع این اتهام ، دست به نگارش فهرست مؤلفان و مؤلفات شیعه زد است. » بعدها ، «ابن ابی طیّ کتابی با نام تاریخ الامامیه نوشت» که متأسفانه ، تنها نقلهای آن در لسان المیزان باقی ماند ه است . شاید نخستین تلاش در تدوین تاریخی جامع برای شیعه ، کتاب پر ارج مجالس المؤمنین از« قاضی نورالله شوشتری» (م 1019) این چهرۀ بر جستۀ فرهنگ شیعی در قرن دهم و یازدهم باشد . این اثر از هر حیث ،  یک تاریخی برای شیعه به شمار می آید .

در زمینۀ تاریخ تشیع در ایران، تصور برخی چنان بوده که این مذهب از آغاز دورۀ صفوی در ایران رواج یافته است. عجیب آنکه برخی دیگر از ناآگاهان می گویند که تشیع از پیش ازدورۀ صفوی و اوصولا از ابتدای فتح ایران به ایران وارد شده و همیشه وضع به همین صورتی بوده که در دوران اخیر شاهد آن هستیم. «استادرسول جعفریان در کتاب تاریخ تشیع در ایران» به این پرسشها و این که اساسا مذهب تشیع از چه دورانی پا به ایران نهاده است . و چگونگی نفوذ آن از ابتدا و سیر رشد آن در شهرها و مناطق مختلف بر اساس آنچه تا کنون مؤلف به آن دسترسی داشته مطرح شده است .

به این معنا که پژوهش حاضر، زمینه های رشد تشیع رادر ایران برسی کرده و کوشیده است تا نشان دهد ،نوعی حرکت تدریجی در کار بوده و آمادگی پذیرش تشیع در زمان به قدرت رسیدن صفویان تا اندازه ای بوده که آنها بدون مواجه شدن با مشکلات جدی ، به مذهب شیعه در ایران رسمیت بخشیدند.

اصرار برخی اعراب از صدر اسلام بدین سو، در متهم کردن عجم ها را به بی دینی ، یکی از موانع عمدۀ پیوند اسلامی میان اقوام بوده است. در دوره های خاص که قدرت فرهنگ و سیاسی اعراب کاهش یافته، هماهنگی اقوام اسلامی زیادتر بوده است.

در سدۀ اخیر که بار دیگر اندیشه های نژادی اعراب زنده شده، آموزۀ جدایی عرب از عجم ؛ و برتری عرب بر عجم؛ در ذهنیت اعراب قوت یافته. و به خاطر همین خیال باطل آن ها می باشد که اخیراً مشاهده می کنیم کشورهای عربی از هر فرصتي براي تضعيف ايران اسلامي استفاده مي نمايند.

+ نوشته شده در  جمعه هشتم آبان 1388ساعت 6:40 بعد از ظهر  توسط ابوالفضل احمدی  |